Dieta ubogopurynowa – co jeść przy wysokim kwasie moczowym i dnie moczanowej?

Dieta ubogopurynowa to jeden z najważniejszych elementów wspierających leczenie wysokiego kwasu moczowego, hiperurykemii oraz dny moczanowej. Coraz więcej osób zmaga się dziś z podwyższonym kwasem moczowym, przewlekłym stanem zapalnym, bólami stawów czy problemami metabolicznymi, nie zdając sobie sprawy, że ogromny wpływ na te objawy ma codzienna dieta, styl życia oraz zdrowie metaboliczne. W  swoim gabinecie bardzo często spotykam pacjentów, którzy mówią: „Przecież jem zdrowo” „Nie jem fast foodów” „Prawie nie jem mięsa” „A kwas moczowy nadal jest wysoki” Właśnie dlatego dieta przy dnie moczanowej to coś więcej niż tylko ograniczenie podrobów czy alkoholu. Bardzo często problem leży głębiej — w insulinooporności, przewlekłym stresie, nadwadze, odwodnieniu, dużej ilości cukru w diecie czy przewlekłym stanie zapalnym organizmu. Dieta przy dnie moczanowej – jaka ma być?

Dobrze prowadzona dieta ubogopurynowa powinna:

• działać przeciwzapalnie,
• wspierać metabolizm,
• poprawiać pracę nerek,
• pomagać w redukcji masy ciała,
• stabilizować glukozę i insulinę,
• zmniejszać ryzyko kolejnych napadów dny moczanowej.

W tym artykule dowiesz się:

• co jeść przy wysokim kwasie moczowym,
• czego unikać przy dnie moczanowej,
• jak komponować posiłki,
• jakie błędy najczęściej popełniają pacjenci,
• oraz jak wygląda praktyczny jadłospis diety ubogopurynowej.

Moje praktyczne porady dla osób, które zastanawiają się co robić gdy wysoki kwas moczowy i co jeść na diecie upugopurynowej. Zastosowanie odpowiedniej diety znacząco poprawia komfort życia. Na co dzień oprócz swojego gabinetu dietetyki klinicznej pracuje w dwóch przychodniach POZ współpracując  z lekarzami pierwszego kontaktu, którzy pomagają pacjentom w dnie moczanowej.

Czym jest dieta ubogopurynowa i dlaczego ma tak ogromne znaczenie?

Puryny to związki naturalnie występujące w organizmie i żywności. Organizm rozkłada je do kwasu moczowego, który następnie powinien zostać wydalony przez nerki.

Problem pojawia się wtedy, gdy:

• organizm produkuje zbyt dużo kwasu moczowego,
• nerki nie nadążają z jego wydalaniem,
• dochodzi do odkładania kryształów moczanu sodu,
• rozwija się stan zapalny.
• Efektem może być:
• hiperurykemia,
• dna moczanowa,
• ból i obrzęk stawów,
• przewlekły stan zapalny,
• problemy metaboliczne,
• nadciśnienie,
• zaburzenia gospodarki insulinowej.

Właśnie  dlatego dieta ubogopurynowa jest tak ważna. Jej celem nie jest wyłącznie „obniżenie kwasu moczowego”. Dobrze prowadzona dieta ma również:

• poprawić metabolizm,
• wspierać redukcję masy ciała,
• zmniejszyć stan zapalny,
• poprawić samopoczucie,
• odciążyć organizm.

Bardzo ważne jest też to, że dieta ubogopurynowa nie powinna być skrajną eliminacją wszystkiego. Wielu pacjentów po diagnozie zaczyna bać się niemal każdego produktu, co często prowadzi do niedoborów, zmęczenia i problemów hormonalnych. Nawet dieta ubogopurynowa musi być zdrowa i odpowiednio zbilansowana.

Objawy wysokiego kwasu moczowego –  kiedy warto pomyśleć o diecie ubogopurynowej?

Wysoki kwas moczowy nie zawsze daje od razu charakterystyczny atak dny moczanowej. Bardzo często objawy są niespecyficzne i rozwijają się latami. Często bagatelizowane albo mylone z objawami zupełnie innej choroby.

Najczęstsze objawy:

• bóle stawów,
• obrzęki,
• zaczerwienienie stawów,
• sztywność poranna,
• uczucie „gorącego” stawu,
• bóle dużego palca u stopy,
• przewlekłe zmęczenie,
• problemy z redukcją masy ciała,
• zatrzymywanie wody,
• nadciśnienie.

Coraz częściej hiperurykemia pojawia się także u kobiet po 40. roku życia – szczególnie w okresie perimenopauzy i menopauzy.  W swojej praktyce obserwuje, że wysoki kwas moczowy bardzo często współistnieje z:

• insulinoopornością,
• otyłością brzuszną,
• stłuszczeniem wątroby,
• hipercholesterolemią,
• stanem zapalnym organizmu.

Produkty zakazane przy dnie moczanowej – czego unikać w diecie upugopurynowej?

Jedno z najczęściej zadawanych w moim gabinecie pytań brzmi: „Czego nie jeść przy wysokim kwasie moczowym?” Najbardziej problematyczne produkty, które często powodują dolegliwości i zwiększenie kwasu moczowego   to:

• Podroby
• Wątróbka, nerki, pasztety czy flaki zawierają ogromne ilości puryn.
• Alkohol
• Szczególnie:
• piwo,
• whisky,
• wódka,
• wysokoprocentowe alkohole.

Alkohol.

Alkohol nie jest wskazany, ponieważ:

• utrudnia wydalanie kwasu moczowego,
• odwadnia,
• nasila stan zapalny.

Czerwone mięso w nadmiarze

Wołowina czy wieprzowina nie muszą być całkowicie eliminowane, ale ich nadmiar może pogarszać wyniki.

Słodzone napoje i nadmiar fruktozy

To jeden z najbardziej niedocenianych problemów.

Fruktoza może bardzo mocno zwiększać produkcję kwasu moczowego.

Dotyczy to:

• słodzonych napojów,
• energetyków,
• soków,
• syropu glukozowo-fruktozowego,
• słodyczy.

Żywność wysokoprzetworzona

Fast foody, gotowe dania czy nadmiar „fit przekąsek” nasilają stan zapalny i pogarszają metabolizm.

Co jeść przy wysokim kwasie moczowym? Jaka dieta ubogopurynowa?

Dieta ubogopurynowa może być naprawdę smaczna i sycąca. Oraz przede wszystkim poprawiająca zdrowie i komfort życia. Jaka powinna być dieta na obniżenie kwasu moczowego?

Najważniejsze są:

• regularność,
• dobre nawodnienie,
• odpowiednia ilość warzyw,
• umiarkowana ilość białka,
• stabilizacja glukozy.

Warzywa

Warto wybierać:

• cukinię,
• marchew,
• dynię,
• pomidory,
• paprykę,
• ogórki,
• brokuły,
• sałaty.

Nabiał

Naturalny jogurt, kefir, twaróg czy skyr mogą wspierać obniżanie kwasu moczowego.

Jaja

Dobre źródło białka przy diecie ubogopurynowej.

Produkty zbożowe

• ryż,
• kasze,
• płatki owsiane,
• pieczywo dobrej jakości,

Owoce

Najlepiej:

• truskawki,
• borówki,
• maliny,
• wiśnie.

Zdrowe tłuszcze

• oliwa,
• awokado,
• orzechy.

Dieta ubogopurynowa a redukcja masy ciała

Wielu pacjentów chce schudnąć bardzo szybko. Problem w tym, że zbyt gwałtowna redukcja może chwilowo podnosić kwas moczowy. Dlatego jako dietetyk pacjentom, którzy zastanawiając się jak schudnąć zalecam szczególną rozwagę – szczególnie przy podwyższonym kwasie moczowym.

Największe błędy:

• głodówki,
• diety 1000 kcal,
• pomijanie posiłków,
• odwodnienie,
• bardzo wysokobiałkowe diety.

Najlepiej sprawdza się:

• spokojna redukcja,
• regularne posiłki,
• aktywność fizyczna,
• poprawa wrażliwości insulinowej,
• odpowiednia ilość snu.

Dieta ubogopurynowa – jadłospis

Specjalnie dla pacjentów, którzy zastanawiają się dieta ubogopurynowa – co jeść – przygotowałam przykładowy jadłospis przy dnie moczanowej. Zawiera wskazane posiłki i produkty, które nie podnoszą kwasu moczowego we krwi – tym samym nie pogarszają tej choroby. Jak ma być dieta na obniżenie kwasu moczowego ?

Śniadanie

Owsianka przeciwzapalna z owocami

Składniki:

• płatki owsiane górskie – 50 g
• mleko 1,5% lub napój roślinny – 200 ml
• borówki – 80 g
• orzechy włoskie – 10 g
• cynamon – 1/2 łyżeczki

Sposób przygotowania:

Płatki gotować około 5 minut na mleku lub napoju roślinnym. Dodać owoce, cynamon i posiekane orzechy.

II śniadanie

Kanapki z twarożkiem i warzywami

Składniki:

• pieczywo żytnie lub pszenno-żytnie – 80 g
• twaróg półtłusty – 70 g
• jogurt naturalny – 1 łyżka
• rzodkiewka – 50 g
• ogórek – 50 g
• szczypiorek

Sposób przygotowania:

Twaróg wymieszać z jogurtem i szczypiorkiem. Posmarować pieczywo i podać z warzywami.

Obiad

Pieczony dorsz z ziemniakami i surówką

Składniki:

• dorsz – 150 g
• ziemniaki – 250 g
• marchew – 80 g
• jabłko – 50 g
• oliwa – 10 g
• sok z cytryny
• koperek

Sposób przygotowania:

Dorsza skropić cytryną i piec około 20 minut w 180°C. Ziemniaki ugotować. Marchew i jabłko zetrzeć, dodać oliwę.

Podwieczorek

Jogurt z truskawkami

• Składniki:
• jogurt naturalny – 180 g
• truskawki – 120 g
• siemię lniane – 5 g

Sposób przygotowania:

Wymieszać wszystkie składniki.

Kolacja

Omlet warzywny

Składniki:

• jajka – 2 sztuki
• cukinia – 80 g
• pomidor – 80 g
• oliwa – 5 g
• pieczywo – 60 g

Sposób przygotowania:

Warzywa podsmażyć delikatnie na oliwie. Zalać roztrzepanymi jajkami. Podawać z pieczywem

Dieta ubogopurynowa a hormony, jelita i stan zapalny

Coraz więcej badań pokazuje, że wysoki kwas moczowy bardzo często współwystępuje z:

• insulinoopornością,
• PCOS,
• menopauzą,
• przewlekłym stresem,
• problemami jelitowymi,
• stanem zapalnym organizmu.

I właśnie dlatego sama eliminacja puryn często nie wystarcza. Czasami problemem jest:

• przewlekły stres,
• brak snu,
• wysoki kortyzol,
• podjadanie emocjonalne,
• zaburzona mikrobiota jelitowa.

W swojej pracy jako dietetyk kliniczny i dietetyk od hormonów bardzo często widzę, że poprawa pracy jelit i gospodarki insulinowej pomaga również obniżyć kwas moczowy i poprawić samopoczucie pacjentów. Jeśli potrzebujesz smacznego, skutecznego i leczniczego jadłospisu ubogopurynowego – napisz do mnie a pomogę poprawić Ci zdrowie.

Nie zapomnij zajrzeć niżej do najczęściej zadawanych pytań w moim gabinecie w diecie na dnę moczanową!